Futbolda Atama Tartışması: MHK Dosyası Ne Gösteriyor?

Türk futbolunda hakem atamalarına ilişkin tartışma, soruşturma dosyasına giren yazışmalarla yeni bir boyut kazandı. İddialara göre MHK Başkanı Ferhat Gündoğdu ile aktif Süper Lig hakemi Yasin Kol arasındaki mesajlaşmalarda, bir karşılaşmanın hakem ekibiyle VAR ve AVAR görevlendirmeleri konuşuldu.

Dosyadaki Mesajlar Neyi Gündeme Taşıdı?

Normal işleyişte hakem ekiplerinin belirlenmesi; performans verileri, gözlemci değerlendirmeleri ve önceden belirlenmiş atama ölçütleri üzerinden yapılır. Görevlendirilecek hakemin bu sürece doğrudan yön vermemesi, sistemin tarafsızlığı açısından temel beklentidir.

Ancak dosyada yer aldığı belirtilen yazışmalarda Yasin Kol’un, kendi adının da bulunduğu bir hakem listesini MHK Başkanı’na gönderdiği ve kararın nasıl uygun görülürse öyle verilmesini istediği aktarılıyor. Mesajların devamında bazı isimlerin değiştirilmesi, VAR görevlisinin belirlenmesi ve AVAR seçimi üzerine karşılıklı değerlendirmeler yapıldığı öne sürülüyor.

• Hakem ve yardımcı hakem isimlerinin bir mesaj listesiyle iletildiği belirtiliyor.
• VAR görevlisi için alternatif isimlerin konuşulduğu aktarılıyor.
• AVAR tercihi konusunda aktif bir hakemin görüşünün alındığı iddia ediliyor.
• Yazışmaların 26 Mayıs 2025 tarihli bir atama sürecine ilişkin olduğu bildiriliyor.

Mesajlarda Özgür Yankaya’nın VAR görevlendirmesiyle ilgili olarak “yanına AVAR’ı kim olsun” şeklinde bir soru yöneltildiği, buna karşılık Atilla isimli hakemin önerildiği aktarılıyor. Bu ifadeler, soruşturma makamlarının hakem atamalarına usulsüz müdahale şüphesi üzerinde durmasına yol açmış durumda.

Hukuki Süreç ile Futbol Kamuoyunun Tepkisi

İddiaların kamuoyuna yansıması, yıllardır devam eden hakem tartışmalarını yeniden alevlendirdi. Kulüplerin kararlar karşısındaki itirazları çoğu zaman sportif rekabetin doğal bir parçası olarak görülüyordu; fakat resmî soruşturma dosyasına girdiği bildirilen mesajlar, bu tartışmaların güven boyutunu öne çıkardı.

Yasin Kol’un suçlamaları kabul etmediği ve soruşturmanın henüz sonuçlanmadığı vurgulanıyor. Bu nedenle kişiler hakkında kesin hüküm kurulması mümkün değil. Bununla birlikte, MHK yöneticisi ile aktif bir hakemin aynı müsabakanın ekibi üzerinde yazışması bile atama sisteminin bağımsızlığı hakkında ciddi soru işaretleri oluşturuyor.

Tepkiler yalnızca taraftarlardan gelmiyor. Daha önce yönetime destek veren bazı futbol yorumcuları da yaşananlardan duydukları rahatsızlığı dile getiriyor. Galatasaray ile Kasımpaşa arasında oynanan karşılaşmanın son dakikalarında verilen penaltı kararı gibi pozisyonlar da mevcut güvensizliğin sembollerinden biri olarak gösteriliyor.

Kulüplerin Baskısı ve TFF’nin Sınavı

Kulüpler cephesinde federasyondan hızlı ve açık bir açıklama talebi yükseliyor. Kulüpler Birliği Vakfı’nın toplantılarında, bahis iddiaları nedeniyle disiplin kuruluna sevk edilen yöneticilerin durumunun yanı sıra hakem atamalarıyla ilgili gelişmelerin de ele alındığı belirtiliyor.

Özellikle alt liglerdeki bazı kulüp yöneticilerinin olağanüstü seçim çağrılarına destek verdiği ileri sürülüyor. Bu baskı büyüdükçe Türkiye Futbol Federasyonu’nun krizi yalnızca yeni bir kurul oluşturarak geçiştirme ihtimali azalıyor.

Federasyonun geçici bir hakem kurulu oluşturmak için çalışma yürüttüğü açıklansa da toplantı takvimindeki erteleme eleştirileri artırdı. Riva’da yapılması beklenen toplantının başka bir güne bırakılması, kamuoyunda istifaların gündeme gelmesinden kaçınıldığı yorumlarına neden oldu. İbrahim Hacıosmanoğlu ise Türk futbolundaki uzun yıllara yayılan sorunların tamamından mevcut yönetimin sorumlu tutulamayacağını belirterek görevinden ayrılmayacağını açıkladı.

Güveni Yeniden Kurmak İçin Gerekenler

Bu krizin yalnızca isim değişikliğiyle çözülemeyeceği açık. Hakem camiasında görevini kurallara bağlı biçimde yapan birçok kişinin, birkaç isim hakkındaki iddialar nedeniyle zan altında kalması da önemli bir mağduriyet yaratıyor.

• Hakem atama ölçütleri ayrıntılı biçimde açıklanmalı.
• Görevlendirme sürecinin denetlenebilir kayıtları tutulmalı.
• VAR konuşmaları, kişisel veriler ve güvenlik kuralları korunarak belirli bir gecikmeyle yayımlanmalı.
• MHK, federasyon yönetiminden daha bağımsız bir yapıya kavuşturulmalı.
• Soruşturmanın sonuçları kamuoyuna açık ve gerekçeli biçimde duyurulmalı.

Aksi hâlde bugün gündeme gelen kişiler değişse bile aynı tartışma başka isimlerle yeniden yaşanabilir. Türk futbolunun ihtiyacı olan şey, yalnızca yeni atamalar değil; herkesin güvenebileceği, ölçütleri belli ve hesap verebilir bir hakemlik düzenidir.